Bi Ca Tán Sở

Bi Ca Tán Sở

悲歌散楚

九月深秋兮,四野飛霜,
天高水涸兮,寒雁悲愴。
最苦戎邊兮,日夜徬徨,
披肩執銳兮,骨慄沙崗。
離家十年兮,父母生別,
妻子何堪兮,獨宿孤房。
雖有腴田兮,誰與之守,
鄰家酒熟兮,孰與之嚐。
白髮依門兮,望穿秋水,
稚子憶念兮,淚斷肝腸。
胡馬嘶風兮,尚知戀土,
人生客久兮,寧忘故鄉。
一旦交兵兮,踏刃而死,
骨肉為泥兮,衰草濠梁。
魂魄悠悠兮,枉知所倚,
壯志寥寥兮,付之荒唐。
當此永夜兮,追思退省,
及早散楚兮,免死殊方。
我歌豈誕兮,天譴告汝,
汝其知命兮,勿謂渺茫。
漢王有德兮,降軍不殺,
哀告歸籍兮,放汝翱翔。
勿守空營兮,糧道已絕,
指日擒羽兮,玉石俱傷。
楚之聲兮,散楚卒,
我能吹兮,協六律。
我非胥兮,品丹陽,
我非鄒兮,歌燕室。
仙音徹兮,通九天,
秋風起兮,楚亡日。
楚即亡兮,汝焉歸?
時不待兮,如電疾。
歌兮歌兮三百字,
字字句句有深意。
望汝莫作等閒看,
入耳關心,你們牢牢地謹記。

張良

Bi ca tán Sở

Cửu nguyệt thâm thu hề, tứ dã phi sương,
Thiên cao thuỷ hạc hề, hàn nhạn bi thương.
Tối khổ nhung biên hề, nhật dạ bàng hoàng,
Phi kiên chấp nhuệ hề, cốt lật sa cương.
Ly gia thập niên hề, phụ mẫu sinh biệt,
Thê tử hà kham hề, độc túc cô phòng.
Tuy hữu du điền hề, thuỳ dữ chi thủ,
Lân gia tửu thục hề, thục dữ chi thường.
Bạch phát y môn hề, vọng xuyên thu thuỷ,
Trĩ tử ức niệm hề, lệ đoạn can trường.
Hồ mã tê phong hề, thượng tri luyến thổ,
Nhân sinh khách cửu hề, ninh vong cố hương.
Nhất đán giao binh hề, đạp nhẫn nhi tử,
Cốt nhục vi nê hề, suy thảo hào lương.
Hồn phách du du hề, uổng tri sở ỷ,
Tráng chí liêu liêu hề, phó chi hoang đường.
Đương thử vĩnh dạ hề, truy tư thoái tỉnh,
Cập tảo tán Sở hề, miễn tử thù phương.
Ngã ca khởi đản hề, thiên khiển cáo nhữ,
Nhữ kỳ tri mệnh hề, vật vị diểu mang.
Hán vương hữu đức hề, hàng quân bất sát,
Ai cáo quy tịch hề, phóng nhữ ngao tường.
Vật thủ không doanh hề, lương đạo dĩ tuyệt,
Chỉ nhật cầm Vũ hề, ngọc thạch câu thương.
Sở chi thanh hề, tán Sở tốt,
Ngã năng xuy hề, hiệp lục luật.
Ngã phi Tư hề, phẩm Đan Dương,
Ngã phi Trâu hề, ca Yên Thất.
Tiên âm triệt hề, thông cửu thiên,
Thu phong khởi hề, sở vong nhật.
Sở tức vong hề, nhữ yên quy?
Thì bất đãi hề, như điện tật.
Ca hề ca hề tam bách tự,
Tự tự cú cú hữu thâm ý.
Vọng nhữ mạc tác đẳng nhàn khan,
Nhập nhĩ quan tâm, nhĩ môn lao lao địa cẩn ký.

Trương Lương .



Phỏng Dịch ...Huyền Lâm

Sơ Lượt Bài Ca .."Bi ca tán Sở" tương truyền là một bài ca do Trương Lương làm hoạ theo tiếng tiêu thổi để làm tan rã quân đội Hạng Vũ. Hạng Vũ bị Hàn Tín bao vây tại Cửu Lý sơn phía bắc thành Từ Châu. Tuy lâm vào tình thế thiếu lương nguy ngập, nhưng bên cạnh còn 8 ngàn tử đệ theo từ lúc ban đầu, ở vào lúc cùng, họ quyết tử chiến mở con đường máu, thẳng về Giang Đông tu chỉnh binh mã để tiếp tục cuộc chiến đấu. Như vậy là một mối nguy cho Hán, dù có đại thắng bằng binh lực tất phải trả một giá rất đắt bằng xương máu. Vì thế, Trương Lương hiến kế là tìm cách phân tán 8 ngàn tử đệ để cô lập Hạng Vũ. Có thế mới bắt Hạng Võ được. Trương Lương liền thừa lúc đêm khuya thanh vắng, trời cuối thu lạnh lẽo, đi qua lại từ Kê Minh sơn đến Cửu Lý sơn, vừa thổi tiêu vừa hát bài ca này.

Canh khuya, đêm vắng, khí trời lạnh lẽo, lá vàng rụng bay lả tả, tiếng tiêu thâm trầm, giọng hát bi thảm đồng vọng vào dinh Sở. Ban đầu, Sở quân chỉ buồn bã than thở, nhưng sau cùng, nghe đến chừng nào thì càng cảm thấy như ruột gan tan nát, rồi nước mắt đầm đìa đoạn bàn nhau bỏ trốn. Chỉ trong một đêm, tám ngàn tử đệ cùng quân sĩ các dinh, mười phần bỏ trốn hết bảy tám.

Bài Ca Buồn , Làm Tan Quân Sở /.

Thu tháng chín sương mù nước cạn
Lưng trời cao tiếng nhạn bi ai
Thương người lính trận biên ngoài
Ngày đêm canh giữ miệt mài âu lo

Bãi cát trắng xương khô mồ lạnh
Đã mười năm chạnh nhớ mẹ cha
Vợ con trống lạnh quê nhà
Ruông đồng hoang vắng ai là trông nom

Những bữa tiệc vui vầy hàng xóm
Ai nâng ly cùng nhóm gọi mời
Mẹ già tóc trắng như vôi
Ngùi ngùi tựa cửa con tôi chốn nào !

Nghe trẻ khóc buồn đâu đưa tới
Tiếng ngựa Hồ bấc thổi kêu thương
Giữa đêm thu lạnh canh trường
Ai người xa xứ không buồn nhớ quê

Chốn chiến trận tử sanh rất dễ
Nắm xương tàn khó thể vùi chôn
Vất vơ những mảnh oan hồn
Anh hùng tử sĩ hoang đường mà thôi

Đêm khuya vắng ai ơi ! thức tĩnh
Sở sắp tan mau tính tìm đường
Để đừng chịu cảnh thê lương
Trời cao đã định khó phương bảo toàn

Bỏ gươm giáo quy hàng Hán đế
Vua nghĩa nhân không thể giết người
Tha về lại chốn quê nơi
Đừng đeo nán lại lương thời đã khô

Mai mốt đây quân vô khắp cả
Bắt Hạng Vương ngọc đá cũng tan
Hỡi ai quân Sở mau hàng
Thanh âm giọng Sở nghe càng nỉ non

Hòa tiếng sáo Trương Lương cao vút
Lẫn tiếng ca Yên Thất đâu đây
Véo von ngút tận trời mây
Dưới đêm thu lạnh buồn lây lất buồn

Mai Sở mất không còn đường chạy
Bởi thời cơ đâu phải chờ ai
Nên ta nhắn gởi một vài
Sét suy tận dạ để mai yên bình

Ba trăm chữ đủ tình đủ ý
Bài ca nầy viết kỷ cho người
Thiết hơn phân rõ mấy lời
Để e chậm trễ uổng đời chiến binh .

Huyền Lâm ..Phỏng dịch



       


_________________
Ngày quanh quẩn bên đời vô tích sự
Trí óc hao mòn theo năm tháng dần qua
Tình một thuở gặp nhau còn rất lạ
Huống chi người chưa hiểu biết gì ta !


Xoá hình nền                                                       Tăng độ chữ

Đăng Bài Mới    Góp Ý Kiến   
phpBB - Creating Communities
Vista theme by HelterSkelter © 2007 ForumImages
Vista images © 2007 Microsoft